Details
Naam
Hoek Scharlo - Westerweg, Alkmaar
Aantal afbeeldingen: 11
IntroductieStijlvol hoekpand in Alkmaar.
AdresScharlo 1-3, Westerweg 2
Postcode(s)1815 CN
PlaatsAlkmaar
LandNederland
Vervaardiger Dirk Brouwer (Architect)
Datum1926
Opdrachtgever A. Molenaar
Oorspronkelijke functieEtagewoningen / appartementen
Café / Uitgaansgelegenheid
Café / Uitgaansgelegenheid
Huidige functieEtagewoningen / appartementen
Café / Uitgaansgelegenheid
Café / Uitgaansgelegenheid
Type objectGebouw, Gemeentelijk monument
AchtergrondAan de west- en zuidzijde van de bolwerken en poorten die Alkmaar beschermden, lagen in de 17e eeuw tuinderijen en een park voor de gegoede burgerij, de Alkmaarderhout. Tussen het groen liep het Scharlo, een smalle weg die in de loop der jaren aan beide zijden bebouwd werd.
In 1865 kreeg Alkmaar een treinverbinding ten noordwesten van de bolwerken. Een paardentram verbond het station met de historische stad via de Stationsweg, het Scharlo en de Geesterweg. Het Scharlo was slechts tien meter breed en de combinatie van paardentram en andere weggebruikers maakte van het straatje een flessenhals voor het verkeer. Begin 20e eeuw besloot het stadsbestuur dit te verbreden tot 42 meter. De zuidkant werd verworven en in 1926 gesloopt, een nieuwe straatwand direct daarop in aanbouw genomen. Op de hoek met de Westerweg verrees café-restaurant met biljard Du Passage met drie bovenwoningen.
In 1865 kreeg Alkmaar een treinverbinding ten noordwesten van de bolwerken. Een paardentram verbond het station met de historische stad via de Stationsweg, het Scharlo en de Geesterweg. Het Scharlo was slechts tien meter breed en de combinatie van paardentram en andere weggebruikers maakte van het straatje een flessenhals voor het verkeer. Begin 20e eeuw besloot het stadsbestuur dit te verbreden tot 42 meter. De zuidkant werd verworven en in 1926 gesloopt, een nieuwe straatwand direct daarop in aanbouw genomen. Op de hoek met de Westerweg verrees café-restaurant met biljard Du Passage met drie bovenwoningen.
BeschrijvingHet pand bestaat uit drie lagen, met op de begane grond de bedrijfsfunctie en daarboven woonruimtes, toegankelijk via Westerweg 2 en het Scharlo 3. Een uitgebreide toelichting op het gebouw staat in de monumentenbeschrijving (zie links).
Amsterdamse School-elementen zijn met name terug te vinden in de bakstenen, het siermetselwerk en de vorm van de kap. Op de begane grond zijn tot verschillende hoogtes roodbruine Groningse klinkers gebruikt, maar het grootste deel van de gevel is opgetrokken in geel-grauwe bakstenen. De gevels zijn expressief in diverse hoogten opgetrokken en verfraaid met reliëf metselwerk. De gele bakstenen hebben als sierelementen muizentandjes op de hoek, uitspringende bakstenen linksboven en rechtsonder van de hoger doorlopende gevel aan het Scharlo, en waaierend metselwerk boven de meest rechtse deur.
De hoek is uitbundig vormgegeven, afwijkend van de sobere stijl van de rest van het gebouw. Dit vestigt de aandacht op de entree van de horeca, die ook benadrukt wordt door de opengewerkte hoek op de eerste verdieping. De bovenlichten op de begane grond hebben verticale roedes en zijn voorzien van glas in lood.
Boven de gele bakstenen lopen rode dakschilden bijna verticaal omhoog naar de nok van het gebouw, met grotere en kleine dakramen.
Amsterdamse School-elementen zijn met name terug te vinden in de bakstenen, het siermetselwerk en de vorm van de kap. Op de begane grond zijn tot verschillende hoogtes roodbruine Groningse klinkers gebruikt, maar het grootste deel van de gevel is opgetrokken in geel-grauwe bakstenen. De gevels zijn expressief in diverse hoogten opgetrokken en verfraaid met reliëf metselwerk. De gele bakstenen hebben als sierelementen muizentandjes op de hoek, uitspringende bakstenen linksboven en rechtsonder van de hoger doorlopende gevel aan het Scharlo, en waaierend metselwerk boven de meest rechtse deur.
De hoek is uitbundig vormgegeven, afwijkend van de sobere stijl van de rest van het gebouw. Dit vestigt de aandacht op de entree van de horeca, die ook benadrukt wordt door de opengewerkte hoek op de eerste verdieping. De bovenlichten op de begane grond hebben verticale roedes en zijn voorzien van glas in lood.
Boven de gele bakstenen lopen rode dakschilden bijna verticaal omhoog naar de nok van het gebouw, met grotere en kleine dakramen.
Recente ontwikkelingenNa de verbreding in 1926 werden kastanjebomen aan beide zijden van de straat aangeplant. In de jaren zestig zijn die weggehaald ten behoeve van verdere verbreding van de rijweg.
Het gebouw heeft nog steeds een horeca- en woonfunctie. Het terras aan het Scharlo is verplaatst naar de Westerweg en de entree van de horeca via een deur vlakbij de hoek aan het Scharlo is dichtgezet met glas met verticale roedes.
De oorspronkelijke kleuren waren volgens de bouwaanvraag geel voor de kozijnen en groen voor ramen en dakranden. Op een foto uit 2015 zijn die kleuren alleen nog aanwezig op de begane grond, heden ten dage is alles wit geschilderd. De vlaggenmast en -houder aan het Scharlo zijn verdwenen.
Het gebouw heeft nog steeds een horeca- en woonfunctie. Het terras aan het Scharlo is verplaatst naar de Westerweg en de entree van de horeca via een deur vlakbij de hoek aan het Scharlo is dichtgezet met glas met verticale roedes.
De oorspronkelijke kleuren waren volgens de bouwaanvraag geel voor de kozijnen en groen voor ramen en dakranden. Op een foto uit 2015 zijn die kleuren alleen nog aanwezig op de begane grond, heden ten dage is alles wit geschilderd. De vlaggenmast en -houder aan het Scharlo zijn verdwenen.
Links
Ingezonden door Joop de Haan
Professionele of persoonlijke bandDit gebouw viel me op bij een wandeling vanuit het treinstation naar de Alkmaarse binnenstad.
Gerelateerde objecten