Details
Naam
Raadhuisstraat 19, Eenrum







Aantal afbeeldingen: 7
IntroductieHet kleurrijkste pand van Eenrum verloor recent (helaas) zijn kleurige veren.
AdresRaadhuisstraat 19
Postcode(s)9967 RA
PlaatsEenrum
LandNederland
VervaardigerH. Havinga en Zn. (Architect)
Datum1932
Huidige staatDeels of volledig gerenoveerd
Opdrachtgever G. Keulen
Huidige eigenaarParticuliere eigenaar
Oorspronkelijke functieWoonhuis (vrijstaand)
Huidige functieWoonhuis (vrijstaand)
Type objectGeen beschermde status, Gebouw
AchtergrondDit huis naast het raadhuis van Eenrum werd vermoedelijk gebouwd in opdracht van de toenmalige gemeentesecretaris G. Keulen. Het dateert waarschijnlijk uit 1931 of 1932. Het jaartal 1932 werd vermeld bij de verkoop in 2022.
G. Keulen werd volgens het Nieuwsblad van het Noorden op 5 september 1930 tot gemeentesecretaris benoemd. In 1939 wordt hij nog steeds vermeld als gemeentesecretaris. Het is daarom aannemelijk dat Keulen de opdrachtgever is geweest, tenzij de gemeente zelf opdracht tot bouw gaf. Als hij de opdrachtgever was, is het ook mogelijk dat het ontwerp van het huis uit 1931 is.
Architect Havinga uit het naburige Warfhuizen was eigenlijk gewoon een aannemer en geen "echte" architect. Hij hield blijkbaar van de spitsboogvorm, want in Warfhuizen ontwierp hij omstreeks dezelfde tijd een huis met een eveneens spitsboogvormig dak.
G. Keulen werd volgens het Nieuwsblad van het Noorden op 5 september 1930 tot gemeentesecretaris benoemd. In 1939 wordt hij nog steeds vermeld als gemeentesecretaris. Het is daarom aannemelijk dat Keulen de opdrachtgever is geweest, tenzij de gemeente zelf opdracht tot bouw gaf. Als hij de opdrachtgever was, is het ook mogelijk dat het ontwerp van het huis uit 1931 is.
Architect Havinga uit het naburige Warfhuizen was eigenlijk gewoon een aannemer en geen "echte" architect. Hij hield blijkbaar van de spitsboogvorm, want in Warfhuizen ontwierp hij omstreeks dezelfde tijd een huis met een eveneens spitsboogvormig dak.
BeschrijvingHet woonhuis met aangebouwde garage is opgetrokken uit rode baksteen op een bruinpaars trasraam. Het ligt prominent in de Raadhuisstraat, links van het op nummer 17 gelegen voormalige raadhuis van Eenrum. Dit raadhuis werd ongeveer tegelijkertijd gebouwd naar ontwerp van Jan Benninga maar is een stuk strakker en minder uitgesproken van vormgeving.
Binnen Eenrum is het stellig het meest uitgesproken pand uit de Amsterdamse School-periode. Dit heeft te maken met het spitsboogvormige dak, de asymmetrisch aangebrachte dakgoten, de betonnen lateien op diverse plaatsen, de kozijnen van verschillende grootte op de begane grond, waarvan één met een bovenlicht van glas in lood, de maar liefst zes ramen die op de eerste verdieping in een rij zijn aangebracht (vier aan de voorzijde en twee aan de zijkant). Zoals hierboven aangegeven, werd de bijzondere vorm lange tijd geaccentueerd door spectaculaire kleuren.
De entree van de woning bevindt zich aan de rechterkant en bestaat uit een voordeur met rechts daarvan twee verticale stroken met glas in lood. Daarboven een groot roosterachtig kozijn van het trappenhuis, omgeven door verticale stroken van baksteen. In de linkerkant van het dak is een dakkapel aangebracht, evenals een prominent aanwezige schoorsteen. Aan de voorkant bevindt zich links ook een golvende steunbeer met ingebouwde bloembak, die vanaf de dakgoot naar de aarde voert.
Binnen Eenrum is het stellig het meest uitgesproken pand uit de Amsterdamse School-periode. Dit heeft te maken met het spitsboogvormige dak, de asymmetrisch aangebrachte dakgoten, de betonnen lateien op diverse plaatsen, de kozijnen van verschillende grootte op de begane grond, waarvan één met een bovenlicht van glas in lood, de maar liefst zes ramen die op de eerste verdieping in een rij zijn aangebracht (vier aan de voorzijde en twee aan de zijkant). Zoals hierboven aangegeven, werd de bijzondere vorm lange tijd geaccentueerd door spectaculaire kleuren.
De entree van de woning bevindt zich aan de rechterkant en bestaat uit een voordeur met rechts daarvan twee verticale stroken met glas in lood. Daarboven een groot roosterachtig kozijn van het trappenhuis, omgeven door verticale stroken van baksteen. In de linkerkant van het dak is een dakkapel aangebracht, evenals een prominent aanwezige schoorsteen. Aan de voorkant bevindt zich links ook een golvende steunbeer met ingebouwde bloembak, die vanaf de dakgoot naar de aarde voert.
InterieurIn het interieur is nog glas in lood aanwezig, met name naast de voordeur (langwerpig) en in het hoofdraam van de woonkamer. Verder is het interieur beslist minder spectaculair dan je op grond van de buitenkant zou verwachten.
Recente ontwikkelingenHet huis was jarenlang het meest kleurrijke van Eenrum, samen met het al even bonte raadhuis ernaast. Door de felrode en felgele houten delen sprong het huis in het oog. In september 2022 werd het echter verkocht.
De nieuwe eigenaren waren blijkbaar niet overtuigd van de kleurstelling en wijzigden de houten delen naar wit. De grijze delen werden wel gehandhaafd. Het wit komt mogelijk wel overeen met de oorspronkelijke kleur, getuige historische foto's. Ook ten tijde van een (latere) afbeelding in het boek 'Versteende Welvaart' was het houtwerk wit.
De nieuwe eigenaren waren blijkbaar niet overtuigd van de kleurstelling en wijzigden de houten delen naar wit. De grijze delen werden wel gehandhaafd. Het wit komt mogelijk wel overeen met de oorspronkelijke kleur, getuige historische foto's. Ook ten tijde van een (latere) afbeelding in het boek 'Versteende Welvaart' was het houtwerk wit.
Bronnen
Norma van der Horst, Pronkjuwelen van baksteen. Amsterdamse School in Groningen (Boekwerk & partners, 2017).
Anja Reenders, Versteende Welvaart. Amsterdamse School op het Groninger Hogeland (Uitgeverij Noordboek, 2007).
Ingezonden door Gert-Jan Lobbes
Professionele of persoonlijke band2018: Voor het eerste pand op Wendingen in het schilderachtige dorp Eenrum koos ik dit opvallende exemplaar.
2026: Tekst en foto's bijgewerkt naar aanleiding van de kleurwijziging van het pand in 2022-2023.
2026: Tekst en foto's bijgewerkt naar aanleiding van de kleurwijziging van het pand in 2022-2023.
Gerelateerde objecten